Loondoorbetaling bij opzettelijk veroorzaken ziekte?

Geplaatst op 7 september 2022 door mr. G.L. (Gerard) Gijsberts

Heeft een werkneemster haar ziekte opzettelijk veroorzaakt door een borstverkleiningsoperatie in het buitenland te ondergaan?  

Het is bij de meeste mensen wel bekend dat een werkgever bij ziekte van een werknemer een loondoorbetalingsverplichting heeft. Deze periode kan maximaal twee jaar duren. Het recht op doorbetaling van het salaris bestaat niet als de werknemer de ziekte opzettelijk veroorzaakt. Het komt zelden voor dat rechters oordelen dat een werknemer ziekte opzettelijk heeft veroorzaakt. In de zaak die hieronder aan de orde komt, stelde de werkgever dat de werkneemster haar ziekte zelf had veroorzaakt, Zij onderging immers in het buitenland een borstverkleiningsoperatie. Daarna meldde ze zich ziek. Wat was er aan de hand?

Klachten

De werkneemster in kwestie werkt sinds 1 januari 2015 bij Small Kidz in de functie van pedagogische medewerkster. Omdat zij klachten aan haar rug en schouders heeft, meldt zij zich verschillende keren in 2012, 2018 en in de zomer van 2020 bij haar huisarts. De huisarts verwijst haar uiteindelijk naar een  plastisch chirurg. De bedrijfsarts tekent op dat sprake is van medische klachten en dat de werkneemster hiervoor een gerichte behandeling zal ondergaan. De bedrijfsarts adviseert op 11 maart 2022 dat zij zich vlak voor de gerichte behandeling kan ziek melden wegens haar medische klachten en de gerichte behandeling.

Ziek

Op 16 maart 2022 laat werkneemster haar werkgever laten weten dat de operatie op 22 april 2022 zal plaatsvinden. Deze ondergaat zij ook op 22 april daadwerkelijk in Turkije. Op 23 april meldt werkneemster zich ziek bij haar werkgever. Dezelfde dag bericht haar werkgever haar per brief dat de loonbetaling met ingang van 23 april 2022 wordt stopgezet. Volgens Small Kidz komt de afwezigheid van het werk wegens het ondergaan van een cosmetische ingreep en de afwezigheid van het werk voor het daarna volgende herstel voor rekening van werkneemster. Small Kidz geeft aan dat zij de cosmetische vrijwillig ondergaat en dat deze ingreep in Nederland niet medisch noodzakelijk is.

Bovendien is de behandeling medisch niet is toegestaan dan wel is deze niet verantwoord. Small Kidz stelt zich op het standpunt dat de werkneemster geen recht heeft op doorbetaling van het loon. Small Kidz vindt dat de eventuele ziekte die uit de ingreep voortvloeit door de werkneemster opzettelijk of willens en wetens is veroorzaakt. De loonbetaling zal worden hervat als zij zich weer hersteld heeft.

Procedure

De werkneemster ziet zich genoodzaakt een kort geding te starten. Ze ontvangt immers geen loon meer en heeft een spoedeisend belang om de zaak aan de rechter voor te leggen. Dat de werkneemster ziek was direct na het ondergaan van de operatie staat wel vast. Partijen verschillen slechts ven mening over de vraag voor wiens risico de ziekteperiode van werkneemster na afloop van de ingreep dient te komen. Met andere woorden: heeft werkneemster de ziekte opzettelijk veroorzaakt zoals Small Kidz stelt?

Oordeel rechter

De loonbetalingsverplichting van de werkgever heeft tot doel de werknemer te beschermen. In geval van arbeidsongeschiktheid door ziekte dient de salarisdoorbetaling te zijn gewaarborgd. Alleen als de werknemer de ziekte opzettelijk veroorzaakt, vervalt de inkomensverplichting. Het gaat hier om een inkomensgarantie. De rechter legt daarom het opzetbegrip eng uit.

Naar het oordeel van de kantonrechter is onvoldoende gebleken dat van opzet in deze kwestie sprake is. De kantonrechter betrekt daarbij dat werkneemster zich al begin 2017 bij haar huisarts meldde met klachten en dat dit zich een aantal keer heeft herhaald. Uit het huisartsenjournaal volgt dat de aanpak tot dan toe niet tot een oplossing heeft geleid. Ook uit het advies van de bedrijfsarts volgt dat sprake is van medische klachten en dat werkneemster een gerichte behandeling hiervoor zal ondergaan. Verder stond tussen partijen vast dat zij op verzoek van Small Kidz een bezoek aan de bedrijfsarts had gebracht.

Arbeidsongeschiktheid

Ook uit de mailwisseling tussen partijen die na het bezoek aan de bedrijfsarts heeft plaatsgevonden, blijkt dat Small Kidz uitgaat van een medische reden. De opzet van werkneemster om de ingreep te ondergaan was gericht op het verminderen van haar klachten. De opzet was er niet gericht om arbeidsongeschikt te worden en ziekengeld van haar werkgever te incasseren. Evenmin kon worden gesproken van een puur cosmetische ingreep. De omstandigheid dat de zorgverzekeraar de ingreep al dan niet zou vergoeden, was voor de kantonrechter niet doorslaggevend. Of de verzekeraar een behandeling vergoed, is immers niet alleen afhankelijk van de vraag of er sprake is van een noodzakelijke medische ingreep. Dat kan ook afhangen van het specifieke verzekeringspakket en de financiële belangen. Evenmin is van belang in hoeverre de ingreep al dan niet verantwoord kon worden uitgevoerd. Dit is immers ter beoordeling aan de behandelend arts en niet aan de werkgever.

Het is voor de kantonrechter dan ook voldoende aannemelijk dat de bodemrechter zal oordelen dat de arbeidsongeschiktheid van werkneemster niet door opzet is veroorzaakt. Zij heeft dan ook recht heeft op doorbetaling van haar loon vanaf 23 april 2022. De kantonrechter wijst de vordering van de werkneemster toe.

Tot slot

Zoals in de inleiding al gezegd: het opzettelijk veroorzaken van ziekte wordt zelden aangenomen. Toch werpt de werkgever regelmatig een dergelijk verweer op. De materie zorgt in ieder geval wel voor interessante casuïstiek. Mocht u over dit onderwerp vragen hebben of andere vragen die betrekking hebben op de loondoorbetalingsverplichting tijdens ziekte, neem dan vrijblijvend contact op met ons kantoor.

Gerard Gijsberts
Gepubliceerd op 7 september 2022 door: mr. G.L. (Gerard) Gijsberts