Jaarlijks worden in Nederland ruim 7000 echtscheidingen beschouwd als complex. Complex in de zin van aanhoudende ernstige conflicten en langdurige juridische strijd. In deze situaties vergt het proces een specifieke aanpak om de schade voor de kinderen en gezinnen zoveel mogelijk te beperken. Een belangrijk instrument dat door de rechter kan worden ingezet is het Uniform Hulpaanbod (UHA). In deze blog deel ik mijn kennis en ervaring over het Uniform Hulpaanbod.
In de afgelopen jaren heeft de jeugdhulp in Nederland een aanzienlijke transformatie doorgemaakt. De meest omvangrijke verandering hierin is de decentralisatie van de jeugdzorg in 2015. De verschuiving van verantwoordelijkheden naar de gemeenten heeft geleid tot een grotere nadruk op lokale maatwerkoplossingen en een integrale benadering van de jeugdhulp.
In diezelfde periode heeft de Rechtspraak een visiedocument gepresenteerd over echtscheiding van ouders met kinderen. Dit document omvat onder andere ideeën om het echtscheidingsproces op een goede manier in te richten. Een belangrijk instrument dat uit dit visiedocument is voorgekomen is het Uniform Hulpaanbod.
Het Uniform Hulpaanbod vergroot de kans dat ouders en kinderen snel de juiste hulp krijgen. Het Uniform Hulpaanbod bestaat uit een aantal basistrajecten voor hulp bij ouderconflicten. Deze basistrajecten worden in iedere gemeente vergelijkbaar aangeboden. De meest voorkomende trajecten waarnaar wordt verwezen zijn Ouderschapsbemiddeling (Ouderschap Blijft) en Omgangsbegeleiding.
Indien er nog geen hulpverlening betrokken is bij een gezin, kan de Raad voor de Kinderbescherming adviseren om met een traject te starten. De rechter bespreekt tijdens de zitting de mogelijke hulpverleningstrajecten en voorwaarden. Als beide ouders instemmen, volgt een verwijzing naar de gemeente waar u woont. Hier wordt duidelijk dat deelname aan het traject op vrijwillige basis plaatsvindt.
De gemeente werkt samen met ouders een ondersteuningsplan uit waarin de doelen van de rechtbank staan. De gemeente stuurt het ondersteuningsplan vervolgens naar de zorgaanbieder. De verwijzing naar het traject gebeurt veelal in combinatie met een aanhouding van de beslissing van de rechter over bijvoorbeeld de zorgregeling. Dit geeft ouders de ruimte om binnen het traject tot een gezamenlijke oplossing te komen.
Het traject is vrijwillig, maar niet vrijblijvend. Als niet alle doelen zijn behaald, of als een ouder niet meer wil meewerken, dan stelt de gemeente de Raad voor de Kinderbescherming en de rechtbank op de hoogte. De Raad voor de Kinderbescherming kan in dat geval de rechtbank adviseren om een onderzoek te laten doen naar de omgangsregeling.
Het Uniform Hulpaanbod is niet in alle situaties passend. In sommige gevallen is de problematiek dusdanig ernstig dat andere interventies nodig zijn. Als er sprake is van onveiligheid en trauma’s, is meer gespecialiseerde of intensievere hulpverlening aangewezen. In dergelijke gevallen is een verwijzing naar het Uniform Hulpaanbod aldus niet de meest geschikte interventie.
Hebt u vragen over dit onderwerp, neem dan vrijblijvend contact op met een van onze familierechtadvocaten.
